Feeds:
Berichten
Reacties

Archive for april, 2011

Misschien was het wel tekenend dat het KVB-symposium ‘Waardevol digitaal’ niet in Eindhoven (Hi-Tech Campus), Amsterdam (Nemo) of een vergelijkbare moderne instelling werd georganiseerd, maar in Theater Diligentia te Den Haag. Het was namelijk niet duidelijk of het overgrote deel van het publiek de titel van het symposium onderschreef. De locatie maakte dus veel goed, en de opkomst was dan ook zonder meer indrukwekkend te noemen. Alle geledingen van het vak waren vertegenwoordigd, van distributie tot retailer, van uitgever tot POD-leverancier en van auteur tot e-boekevangelist. So far so good. Totdat het programma begon.

De organisatie had haar best gedaan om uit alle ‘hoeken’ van het vak sprekers aan het woord te laten. Hidde van der Louw presenteerde de aanbevelingen van de werkgroep digitaal lezen, een initiatief van Bol.com. Caroline Damwijk benadrukte de onmisbaarheid van de boekhandel, begrijpelijk vanuit haar rol als directeur van Libris Blz. Kees Holierhoek, voorzitter van Stichting Lira, benadrukte vooral de gevaren van e-reading als het gaat om de bescherming van auteursrechtelijk materiaal. De KB deed een duit in het zakje bij monde van directeur Bas Savenije, die vanuit zijn perspectief de problemen van de bibliotheek schetste. En Geert Noorman, directeur van het NUV, brak een lans voor ‘zijn’ e-platform-zonder-naam, dat echter nu al de standaard zal zetten, en waar andere platformen zich naar zullen moeten schikken. Gelukkig was er ook comic relief, in de vorm van de Tiele-lezing, dit jaar uitgesproken door Eppo van Nispen, directeur van het CPNB.

Wat overblijft na die dag is een katerig gevoel. Wat opviel is dat nagenoeg iedereen – op Van Nispen na – voor eigen parochie sprak, zijn of haar eigen belangen probeerde te verdedigen en/of zijn of haar visie probeerde door te drukken. Er werd slecht geluisterd naar elkaar. Er werd niet of nauwelijks gereageerd op elkaar, of het moeten de KBB en het NUV zijn geweest die kennelijk hebben besloten hun breuk publiekelijk onder een vergrootglas te leggen, een breuk waar ze in ieder geval wel een naam voor hebben kunnen bedenken (‘DAT-relatie’: developing apart together). Er werd over elkaar gesproken, tegen elkaar gesproken, langs elkaar gesproken, maar niet met elkaar gesproken.

De balans van de middag is een vat vol tegenstellingen. Ik noem er een paar: Bol-werkgroep versus KBB: De werkgroep adviseert géén vaste prijs voor e-boeken, de KBB wil dat wel. NUV versus werkgroep: het NUV wil drm, de werkgroep niet noodzakelijkerwijs. Lira (en ook het NUV) versus veel anderen: Stichting Lira wil – als het even kan – downloaders achter tralies. Het NUV wil dat individuele downloaders worden vervolgd. NUV versus KBB: de NUV werkt aan het ene platform, de KBB aan het andere. KB versus NUV: de KB wil zo veel mogelijk content digitaal beschikbaar stellen, maar uitgevers werken daar niet aan mee. En zo kan ik nog wel even doorgaan.

Was het dan allemaal zo negatief? Nee, gelukkig niet. De Bol-werkgroep adviseert de regering om geen vaste prijs voor e-boeken te reguleren. Adobe-drm wordt – zij het hier en daar schoorvoetend – als ongewenst ervaren. De prijs van e-boeken moet omlaag (zeg Bol.com, dat hebben jullie grotendeels zelf in de hand. Daar kom ik in een volgende blog op terug!). Laag btw-tarief op e-boeken is gewenst. Met andere woorden, op kleine onderdelen vinden de partijen elkaar wel. Maar in het grote plaatje verzandt de discussie in het verdedigen van de eigen belangen. Wat dat betreft was het een gemiste kans dat CB geen spreektijd kreeg. Uiteraard heeft CB ook belangen te verdedigen, maar het is wel een partij die bij uitstek door het grootste deel van het boekenvak wordt vertrouwd. Bovendien heeft CB heel veel ervaring als het gaat om digitalisering. Waardevolle digitale ervaring, zou ik daaraan toe willen voegen. Maar misschien paste dat wel niet in het programma.

Rest mij nog Eppo van Nispen veel succes te wensen. Hij heeft een groot probleem, want als het vak zichzelf niet snel een schop onder het achterwerk geeft, valt er over een aantal jaren niets meer te propageren, anders dan via Google Adwords. Immers, een deel van de boekverkoop vloeit dan ongetwijfeld naar het buitenland, waardoor de Nederlandse boekhandel nog verder onder druk komt te staan, met alle desastreuze gevolgen van dien. De Boekenweek, nu eigenlijk al achterhaald, zal in het kielzog van het vak ook op de schop moeten. Lezen is leuk, en dus moet de consument (de lezer) daarop worden gewezen. Maar een naam als ‘Manuscripta’ nodigt de gemiddelde lezer niet uit. Ik pleit nou niet direct voor een BoekenRAI, maar Nederland kan een voorbeeld aan de Vlaamse Boekenbeurs nemen. Helaas houden boekhandels en uitgevers elkaar daarin tegen, want wee de uitgever die op een boekenbeurs zelf gaat verkopen. Het zal Eppo niet meevallen om de C in CPNB inhoud te geven. Zoveel is gisteren wel duidelijk geworden.

Advertenties

Read Full Post »

Collega’s die mij al wat langer kennen weten dat ik geen grote fan van de Wet op de vaste boekenprijs (Wvbp) ben. Begrijp me niet verkeerd: een vaste prijs voor boeken is helemaal niet zo’n slecht idee, zeker niet bezien in het licht waarvoor deze bedoeld is: de brede beschikbaarheid ondersteunen en daarmee het Nederlands cultuurgoed bewaren. Nu heb ik voornamelijk computerboeken uitgegeven, en of mijn boekje Leer jezelf SNEL Windows Vista nou in de categorie ‘Nederlands cultuurgoed’ thuishoort is discutabel. En van veel andere boeken die we uitgeven bereiken er de nodige het gros van de boekhandels niet, omdat ze te ‘niche’ zijn, zodat ook de term ‘brede beschikbaarheid’ bij ons op kantoor nog regelmatig een meewarige blik oplevert. Maar we maken die nichetitels toch, en dat is – inderdaad – een cadeautje van de vaste boekenprijs; ik kan de ene uitgave subsidiëren met de andere. Maar ook als er geen vaste boekenprijs was zou ik die titels blijven maken; het zou me alleen dwingen om nog scherper te beslissen, te onderhandelen, te calculeren en te ondernemen. Nu hoeft dat gelukkig allemaal niet. Over de rug van de consument, ter bescherming van de boekhandel, waarvan een groot deel onze boeken niet of te beperkt op voorraad heeft. Gelukkig is er de webwinkel, die dankzij het CB (o ironie, voor de helft eigendom van de boekhandels) wel altijd alles op voorraad heeft.

Laat ik concreet worden: de vaste prijs mag wat mij betreft blijven, maar de wet moet ingrijpend op de schop. Er zijn namelijk talloze regeltjes die onderdeel van de wet zijn. Zo mag een boekhandelaar geen parkeerkaartje vergoeden (de drogist naast hem wel!), omdat dat een vorm van verkapte korting is. Ooit afgevraagd waarom er geen Airmiles op boeken zitten? Juist: vanwege de Wvbp. Gratis een e-boek bij een regulier boek weggeven? Ik dacht het niet. Nou ja, mits je daar eerst het wangedrocht van een ‘combinatieprijs’ voor aanvraagt – bij nota bene het Commissariaat van de Media, u weet wel, van die sluikreclameboetes. En dat is natuurlijk ook weer aan beperkingen gebonden: zo’n combinatieprijs geldt maar voor zes maanden. Daarna vervalt-ie, en moet je eerst een jaar wachten voordat je opnieuw de combinatieprijs kunt toepassen. Nee, ik verzin het niet.

Gek hè? Een cd van Trijntje bij de Volkskrant weggeven mag zo maar. Diezelfde cd bij een boek weggeven mag niet zo maar. Maar uit een poll op Boekblad na de Trijntje-actie bleek toch dat de actie de nodige extra aanloop naar de boekhandel genereerde; aanloop die de boekhandel broodnodig heeft om in de komende jaren te overleven. Maar zolang het vak niets beters kan bedenken dan alleen de collegiale korting te herstellen bij de herziening van de wet dit jaar, kan ik niet anders concluderen dan dat het een gemiste kans is voor het vak. In deze tijden meer dan ooit.

Read Full Post »

Ik snap het niet. Eerst kiest de uitgeverij voor een oplossing die illegale distributie in de hand werkt (downloaden van content), en vervolgens wordt er geroepen dat (illegale) downloaders keihard moeten worden aangepakt. Ook wordt er een oplossing gebruikt die extra investeringen kost (het maken van een goede ePub is niet gratis), en vervolgens wordt er geklaagd dat er te weinig aanbod is. Dan maken ze Adobe DRM de standaard; dit technisch onbeduidende product is – vanwege het gemak waarmee het van content is af te slopen – echter niet in staat om te doen waar het voor bedoeld is (piraterij tegengaan), en vervolgens wordt er geroepen dat piraterij keihard moet worden aangepakt.

Waarom kiest de uitgeverij niet voor een downloadloze, ePub-loze, DRM-loze en voor mijn part apploze oplossing? Die bovendien geen investering van de uitgever vergt? Bij Van Duuren Media weten we het wel: de downloadloze, ePub-loze, DRM-loze, apploze cloud heeft de toekomst.

Read Full Post »

%d bloggers liken dit: